|
حدود صد و بیست سال قبل قباد خان قشقایی یکی ازایلخانان قشقایی مسافرتی به کشور هندوستان و شهر بمبئی داشته در بازگشت که از راه دریا می آمده مسیرش محل قشلاق طایفه کشکولی کرمانی بوده و مهمان کلانتر طایفه حاج عبداله کشکولی میشود قبا و یا ارخالقی بر تن داشته که دارای گل و بوته های درشت و جذاب و قشنگ نظر حاجیه جهان بی بی همسر با سلیقه حاج عبداله کشکولی را جلب می نماید اظهار می دارد گل و بوته های آقای خان که در قبا دارد برای نقش قالی بسیار مناسب است از آنجاییکه خوانین همیشه از مناعت طبع متعالی و بذل و بخشش برخوردارند فورا" ارخالق یا قبا را به بی بی هدیه می کند بی بی در طایفه کرمانی بافندگان چیره دست و خلاق و مبتکران بسیاری سراغ داشته از جمله بانو کربلایی بنیراز همسر مراد کرمانی و دختر تازه بعرصه رسیده اش گاجهان بهترین و با سلیقه ترین بافندگان بوده اند. ارخالق و یا قبای خان را برا آنها می فرستد بلافاصله قالی 3*2 ذرع دار کرده تا عید همان سال قالی شش متری به نقش گل و بوته های اهدایی خان در ردیف های مناسب و با سلیقه و ابتکار جالب و رنگ آمیزی دلپذیر بافته میشود که مورد تقدیر و تحسین بینندگان بالاخص حاج عبداله کلانتر و همسر با ذوق و با سلیقه اش جهان بی بی قرار می گیرد و از این به بعد بنام بوته قبا خانی چون از نقش ارخالق قباد خان بوده نامیده شد و در دست عموم قرار گرفته. یکی از پنج نقش اصلی قالی کشکولی محسوب می شود . البته باید گفت مرحومه گلجهان اولین بافنده بوته قباد خانی همسر عموی نگارنده بوده که در سال 1336 در سن حدود هفتاد سالگی بدرود حیات گفت. بسیار کدبانو و تمیز و در بافندگی و رنگ آمیزی منتهی نداشت. شخصا برای نگارنده تعریف کرده است که اگر بافندگان و معمران هم تایید می کردند، در آن زمان هنر بافندگی با شوق و ذوق سرشار و حتی با رقابت انجام می شده که نیاز هنری بوده نه معیشتی. بعد از آن و امروزه بصورت نیاز زندگی و مایحتاج در آمده که قالی را باید گفت بدبدختی و نیازمندی می بافد، که رفع گرسنگی و معطلی گردد. همین که از هر خانواده این معضل بر طرف می گردد. دار قالی اش تعطیل است. حتی حاضر نیست یک دست بافت یادگاری برای جگر گوشه اش ببافد که داشته باشد. همین امر فاقد ذوق و رفع نیاز باعث هنر قالی بافی شده که امروزه سیر قهقرانی را طی می کند متاسف متاسف. مرحومه گلجهان مرادی که آخرین قالیچه بوته قباد خانی ذرع نیم که پنجاه سال قبل بافته و به نوه اش آقای حاج علی محمدی کشکولی یادگاری داده موجود است که امروزه دارای ارزش بی نظیر است. خدایش رحمت کند.

|